Alles wat je altijd wilde weten over Zindelijkheid...

 

Zindelijk worden is een proces dat je kunt begeleiden.

 

Wat is zindelijkheid eigenlijk ? In feite betekend het: gecontroleerd plassen en poepen op een plaats die daar speciaal voor bedoeld is. Deze behoefte is dan met name de prikkel die iemand ervaart om zich te ontdoen van urine of feces. Pupjes worden getraind om zich bewust te worden van deze prikkel, een waarschuwing te geven (hallo ik moet nodig....)  en om er vervolgens pas op een aangewezen locatie gevolg aan te geven. Het lijkt zo makkelijk en eigenlijk is dat het ook. Maar net als bij andere facetten van de opvoeding moet je eerst begrijpen waarom een pup ergens poept of plast, wat de signalen zijn en wat je zelf kan doen om op de juiste manier begeleiding en sturing te geven.

Het grote verschil

 

Waarom hebben sommige pupjes het heel snel door en anderen niet, is de vraag die regelmatig langskomt op internet. Dat heeft alles te maken met hoe de pups opgroeien. De basis voor de zindelijkheid begint al in het nest. De eerste paar weken houdt de moederhond door likken de nestomgeving schoon. Zodra de pups echter wat meer zelfstandigheid krijgen, gaan ze uit zichzelf steeds meer de buitenkant van de nestomgeving opzoeken om daar hun behoeften te doen. Hierin ligt de basis van een aangeboren gevoel voor zindelijkheid. 

 

Bij ons hebben de pups al de eerste zindelijkheidstraining gehad. In het nest wordt er al een link gelegd tussen het veilige nest en de plek buiten het nest. Zo leren ze op een natuurlijke manier hun behoefte te doen. Bij ons is de huiskamer over in de puppenkamer, en dat beschouwen ze als hun veilige plek. Vanuit de puppenkamer komen ze in de serre en hebben ze geleerd dat als je via de serre naar de tuin loopt, je daar je behoefte kan doen. Wij hebben een puppyren in de kamer als de pups klein zijn, als de pups ouder worden gebruiken een speciale puppytrainer en kranten en vandaaruit de tuin. Op die manier hebben ze al geleerd om zich op een andere plek te ontlasten dan in het nest. Daarna hebben we een afscheiding in de kamer maar maken de pups gewoon gebruik van de woonkamer en leren al aan te geven dat ze naar buiten moeten door voor de serre of keukendeur te gaan staan. De pup heeft namelijk al bij ons (en van mama) geleerd dat je plast en poept op een andere ondergrond dan in de (woon)kamer, namelijk  gras of steen. Het verschil voor een pup zit hem in het voelen dat de vloer van de woonkamer of puppyren anders is dan de stenen of gras in de tuin of buiten. En dat is het grote verschil. Puppies die echter in een te klein nest opgroeien of altijd in een puppyrennetje verblijven zonder een uitloop naar buiten kunnen dit gedrag niet ontwikkelen. Bij gebrek aan aparte ruimte om hun behoefte te doen, leren ze dat het bevuilen van hun eigen plek normaal is. Deze pups hebben later een enorme achterstand bij het zindelijk worden. Ook als pups te vroeg weggaan hebben ze nog niet de kans gehad de zindelijkheid te oefenen.

 

 

In de tuin

 

De beste manier om de pup dit bij thuiskomst aan te leren is om via de achterdeur, serre of wat dan ook de tuin te betreden. Als u dus met de pup thuis komt zet u hem eerst bij bijvoorbeeld de achterdeur neer en vervolgensloopt u samen met de pup naar waar u wilt dat u hondje voorlopig (dit is een tussenstap in het hele proces) zijn behoefte doet. De tuin is de beste plek hiervoor. Het komt vaak voor dat eigenaren direct met hun nieuwe huisgenoot willen gaan wandelen, thuis komenen en tot de ontdekking komen dat pup zojuist een plasje op het vloerkleed laat lopen. Dit heeft twee oorzaken. Ten eerste is het buiten nog veel te spannend en kan de pup zich nog niet ontlasten omdat het voor hem niet veilig voelt. Ten tweede is de ondergrond van het vloerkleed anders dan de straat en de pup heeft al geleerd dat een andere ondergrond het signaal is om je blaas te legen. Er is in de ogen van het jonge hondje geen verschil tussen een grasveld je of een vloerkleed. Beide hebben een andere (zachte) structuur en voelen als een andere ondergrond. Het vloerkleed wordt uitverkoren want het is thuis, zonder afleiding en veilig, want het is zijn eigen omgeving. Omdat de pup nog niet alle vaccinaties heeft gehaden de infectiedruk door ontlasting van andere honden erg groot is zijn veel groenstroken en uitlaatplaatsjes in de buurt niet aan te raden maar geniet de achtertuin de voorkeur. Is er geen grasveld in de tuin of heb je een balkon, koop dan een rol gras om op te oefenen, kunstgras kan ook!

 

Het is een misverstand te denken dat de pup zich altijd in de achtertuin zal blijven ontlasten, omdat dit zo geleerd is. Zodra het hondje wat meer gewend is en een week nade laatste set vaccinaties voldoende bescherming heeft opgebouwd kan ze in een gewoon dagelijksritme uitgelaten worden en zal hieraan ook snelgewend zijn.Het gaat ook maar om een korte periode. In deze tijd leert u het gedrag van uw hondje te herkennen waarmee ze aangeeft dat ze naar buiten moet. Uw pup laat dit zien door een ietwat eigenaardig onrustig loopje of drafje waarbij ze duidelijk op zoek is naar iets, rondjes gaat lopen, naar de deur gaat lopen of gaat staan piepen voor de deur of het raam. Hoe sneller u dit herkent en actie onderneemt (pup optillen en direct buiten zetten) hoe sneller uw pup de associatie legt met het buiten ontlasten. In de beginfase is het verstandig met de pup mee de tuin in te lopen en niet in de deuropening blijft staan omdat de pup dan niet begrijpt wat de bedoeling is.

 

Zeker de eerste weken kan een pup niet langer dan 2 uur zijn plas ophouden. De eerste periode zal je daar ook rekening mee moeten houden. Maar met de juiste begeleiding is het natuurlijk gedrag goed te sturen. Na een paar weken heeft de pup meer controle over deblaas en kan het uitlaten verplaatst worden naar devoorkant, het achterpaadje of het bos.

 

Basisprincipes

 

De basisprincipes van het zindelijk maken zijn nietheel erg ingewikkeld; het komt er vooral op neer datje je pup eigenlijk geen moment uit het oog moetverliezen en op gezette tijden mee moet nemennaar buiten. Als vaste richtlijn kun je hanteren dat jepup naar buiten moet nadat hij:

  • Heeft gegeten 

  • Heeft gedronken

  • Heeft gespeeld

  • Heeft geslapen

Dat komt neer op om de 2 uur in het begin. Naar buiten betekend in de tuin of achter het huis, niet aan de lijn de straat op. Dat is nog veel te spannend!

 

Belonen

 

Beloon uw pup altijd vriendelijk voor het feit dat hij ergens anders zijn behoefte doet dan in huis. Maar…let op de timing. Het moment waarop u beloond kan ook bepalend zijn. Als je namelijk met een koekje looptte zwaaien als de hond nog aan het plassen is, kan het zijn dat hij daar mee stopt om zich op het koekje te richten. Dan is hij dus nog niet uitgeplast en doet hij het misschien alsnog binnen. Beter is gewoon rustig mee de tuin in te lopen en vriendelijk goed zo, te zeggen of een aai als de pup uitgeplast is en naar je toe komt. Soms kan het helpen samen even rustig een rondje door de tuin te lopen samen en je zal zien dat halverwege de hond ineens een plasje doet....Dat werkt het beste.  Beloon dus vooral vriendelijk en rustig en blij met je stem als hij buiten plast en doe er als hij gestopt is zo snel mogelijk een koekje achteraan. Honden hebben van nature een goed ontwikkeld zindelijkheidsgevoel maar een kleine blaas.

 

Pup plast alleen binnen en doet buiten niets!

 

Dit heeft niet zozeer ermee te maken dat de pup niet zindelijk is, maar meer met het gevoel van zich veilig voelen, geborgenheid en vertrouwen in je directe omgeving. Pupjes vinden de buitenwereld namelijk enorm spannend en dat is het natuurlijk ook.

 

Daarom kan het voorkomen dat als u buiten of op straat hebt gelopen met de pup waarbij hij niets gedaan heeft met zijn volle blaas of darmen weer thuiskomt. Hij heeft wel lekker gesnuffeld, is mensen en honden tegengekomen of heeft een kinderwagen of brommer fietser gezienen gehoord (wat de bedoeling is van buiten verkennen) Maar bij terugkomst dan binnen direct de plas laat lopen. Wat is er nu gebeurd.... De pup vond het dan buiten nog veel te spannend en heeft alles netjes ingehouden. Misschien loopt u te snel of teveel buitenof is de pup nog te jong om de link te leggen. Misschien vind de pup het buiten nog te eng of is hij teveel afgeleidt door alle nieuwe dingen die hij tegenkomt. Wat u beter kunt doen is het rondje buiten als avontuur en snuffel/ontdekkingsreis te zien en niet perse van uw pup te verwachten dat hij dit al associeert met het legen van de blaas. Geduld is een schone zaak en het komt vanzelf goed.

 

Ook het plassen op een tapijt, kussen of deurmat komt regelmatig voor. Bedenk dat dat ook dit voor een jonge pup een andere ondergrond is dan het laminaat-houten vloer of tegels in de rest van de kamer. Vandaar dat hij de vergissing maakt om te denken dat het de plek is waar je veilig je plasje kan doen. Haal in het begin dus het vloerkleed uit de kamer. Zodra de pup wat ouder is en helemaal zindelijk is kan je het vloerkleed weer veilig terugleggen.

 

 

Wat is dan de bedoeling

 

Net als bij kinderen zijn ook niet alle honden op hetzelfde moment zindelijk. Sommige honden zijn binnen een tot twee weken zindelijk, bij anderen duurt het wat langer voordat het kwartje valt. Hoe snel dat is heeft onder meer te maken met hoe goed u als eigenaar de pup in de gaten kunt houden. Het is vrijwel ondenkbaar dat in een druk gezin met jonge kinderen de pup de hele dag geobserveerd kan worden, terwijl dat in een tweepersoonshuishouden zonder kinderen veel eenvoudiger is. Dat is niet erg, maar dat heeft wel als consequentie dat het zindelijkheidsproces minder snel gaat. De blaas en darmen van een pup zijn nog klein, zeker als je dat afzet tegen de hoeveelheid voer die ze in de beginperiode krijgen. Ze moeten zich geregeld kunnen ontlasten. In het begin is het goed om aan te houden dat je pup gemiddeld een keer in de twee uur naar buiten moet. Het opsluiten in een bench als zindelijkheidstraining raden wij af. Het is heel onnatuurlijk voor een pup om opgesloten te zijn en niet aan te kunnen geven wanneer je nu echt naar buiten moet. En voor u ook moeilijker om te herkennen als de pup aangeeft naar buiten te willen-moeten.

Daarbij is het voor een pup heel naar en onnatuurlijk om zijn nest te bevuilen wat je de pup in feite aanleert door de bench daarvoor te gebruiken en hem niet zelf de keuze laat.

 

 

Wat moet je wel en wat moet je juist niet doen

 

Nooit de pup straffen. Je pup doet het niet expres. Als hij binnen iets dreigt te doen, pak hem op en zethem voorzichtig in de tuin. Maak hier geen misbaarvan en praat er ook niet opgewonden bij. Haal vloerkleden e.d. weg in de beginperiode. De pup denkt dat dit een plek is waar op ontlast kan worden. Het heeft namelijk een andere ondergrond (net als buiten) vandaar dat de pup dit verschil nog niet kan maken. Blijf vooral rustig en kalm en maak er geen halszaak van als de pup wel eens wat in huis doet. Let goed op de pup en beloon deze altijd als hij/zij buiten een plasje heeft gedaan of heeft aangegeven naar buiten te willen. Laat de pup de eerste weken bij u op de (slaap)kamer slapen of ga zelf op de bank of een matrasje naast de pup slapen zodat u hoort als deze aangeeft wanneer ze naar buiten moeten. Dat scheelt een hoop stress en ongemak. U zult zien, het zindelijkmaken is echt niet moeilijk als de bovenstaande tips ten harte worden genomen. Succes!